Ngày 16-8, tại chùa Khai Nguyên (TP.Hà Nội), Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường (Bộ Công an) và Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam (GHPGVN) phối hợp tuyên truyền phóng sinh đúng cách, góp phần bảo vệ đa dạng sinh học.

Chủ trì Hội nghị
Chứng minh buổi lễ có Hòa Thượng Thích Thanh Điện, Phó Chủ tịch Hội đồng trị sự, Phó thường trực Ban hướng dẫn Phật tử Trung ương; Hòa thượng Thích Thanh Huân, Ủy viên Thư ký Hội đồng Trị sự, Phó Văn phòng I Trung ương GHPGVN; Thượng tọa Thích Đạo Thịnh, Ủy viên Hội đồng Trị sự, Phó ban Hướng dẫn Phật tử Trung ương, Trưởng ban Thông tin – Truyền thông GHPGVN TP.Hà Nội, trụ trì chùa Khai Nguyên; ông Trần Quang Bảo, Cục trưởng Cục Lâm Nghiệp và Kiểm Lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường); Thiếu tướng Hà Xuân Duy, Phó Cục trưởng Cục cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường – Bộ Công An, cùng đại diện, lãnh đạo các đơn vị chuyên môn.

Thiếu tướng Hà Xuân Duy, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường (C05) phát biểu khai mạc Hội nghị
Phát biểu khai mạc, Thiếu tướng Hà Xuân Duy, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường (C05), Bộ Công an cho biết, Việt Nam là một trong những quốc gia có mức độ đa dạng sinh học cao trên thế giới, tuy nhiên lại đang đang đứng trước nhiều thách thức, như săn bắt và buôn bán trái phép động vật hoang dã, ô nhiễm môi trường, sự xâm lấn của các loài ngoại lai và tác động của biến đổi khí hậu…, khiến nhiều loài đứng trước nguy cơ tuyệt chủng. Đáng lưu ý, những hoạt động phóng sinh thiếu hiểu biết có thể vô tình tiếp tay cho việc săn bắt, vận chuyển, buôn bán động vật hoang dã hoặc làm phát tán các loài ngoại lai xâm hại.
Theo Thiếu tướng Hà Xuân Duy, một hành động tưởng chừng thiện lành, nếu thực hiện không đúng cách, có thể gây tổn hại cho chính những sinh vật được phóng sinh và làm ảnh hưởng đến cân bằng tự nhiên. Từ thực tế đó, Thiếu tướng cho rằng, thực hành phóng sinh cần được nhìn nhận dưới góc độ bảo vệ đa dạng sinh học và tuân thủ pháp luật.

Hòa Thượng Thích Thanh Điện, Phó Chủ tịch Hội đồng trị sự, Phó thường trực Ban hướng dẫn Phật tử Trung ương
Từ góc độ giáo lý đạo Phật, Hoà thượng Thích Thanh Điện chia sẻ: phóng sinh phải hài hoà giữa Chính pháp, pháp luật và khoa học, bảo đảm đúng loài, đúng sinh cảnh, đúng phương pháp để thiện tâm thực sự đem lại lợi lạc và góp phần bảo tồn đa dạng sinh học. Phóng sinh không chạy theo hình thức, số lượng, không vô tình tạo nên kẻ săn bắt, mua bán trái pháp luật.
Hoà thượng Thích Thanh Điện cho rằng, bảo vệ đa dạng sinh học cũng chính là nuôi dưỡng lòng từ bi, thực hành hạnh bất sát và gìn giữ những nhân duyên lành cho sự sống hôm nay và mai sau.
“Từ phóng sinh đến hộ sinh sẽ hình thành văn hoá tôn trọng sự sống, không săn bắt, tiêu thụ trái pháp luật động vật hoang dã, gìn giữ từng nguồn sống. Phóng sinh không chỉ là một hành động nhất thời, mà là một cách sống từ bi, có trách nhiệm”.

Gần 4.000 khoá sinh tham dự Hội nghị tuyên truyền thực hành phóng sinh theo tinh thần phật giáo góp phần bảo vệ đa dạng sinh học
Cũng trên tinh thần đó, Hoà thượng Thích Thanh Điện khẳng định Giáo hội Phật giáo Việt Nam mong muốn tiếp tục phối hợp cùng Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công an và các cơ quan liên quan trong tuyên truyền bảo vệ động vật hoang dã, hướng dẫn thực hành phóng sinh đúng Chính pháp, đúng pháp luật và yêu cầu bảo tồn đa dạng sinh học.
“Chúng tôi mong muốn mỗi ngôi chùa là một nơi gieo lòng từ bi và ý thức bảo vệ sự sống. Mỗi tăng, ni là người hướng dẫn, chứng kiến, một phật tử là một hạt nhân lan toả tinh thần của sự yêu thương muôn loài và sống hài hoà với thiên nhiên”.
Tại Hội nghị gần 4.000 khoá sinh đang tham gia Khóa tu “Bông Hồng Cài Áo” mùa Vu Lan Báo Hiếu tại Chùa Khai Nguyên đã được đại diện các đơn vị thuộc Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm chia sẻ những thông tin, kiến thức về thực hành phóng sinh đúng cách và nhận biết loài ngoại lai.

Ông Lê Trọng Đạt trình bày chuyên đề “Từ lòng từ bi đến một cuộc trở về an toàn”
Từ thực tiễn công tác cứu hộ, bảo tồn và tái thả động vật hoang dã tại Vườn quốc gia Cúc Phương, ông Lê Trọng Đạt nhấn mạnh tái thả phải được thực hiện theo một quy trình chặt chẽ, bảo đảm động vật có khả năng sống sót trong tự nhiên, không gây hại đến môi trường, không lây truyền dịch bệnh, không đe dọa các loài bản địa và không làm mất cân bằng hệ sinh thái. Theo đó, một cá thể động vật hoang dã trước khi được đưa trở lại môi trường tự nhiên phải trải qua 7 “cánh cửa” kiểm duyệt nghiêm ngặt, bao gồm: Tiếp nhận đúng cách, cách ly và kiểm dịch, chăm sóc, điều trị và hồi phục, phục hồi bản năng hoang dã, lựa chọn môi trường tái thả và phương pháp tái thả, giám sát sau tái thả.
Đại diện Vườn Quốc gia Cúc Phương cũng lưu ý, tái thả không phải là điểm kết thúc của quá trình cứu hộ. Sau khi trở về tự nhiên, các cá thể tiếp tục được theo dõi để đánh giá khả năng sinh tồn, hòa nhập với quần thể và sinh sản. Hiện Cúc Phương sử dụng nhiều thiết bị, công nghệ như chip theo dõi, thiết bị phát sóng radio và công nghệ vệ tinh để giám sát động vật sau tái thả.

Ông Nguyễn Văn Tiến, Đội trưởng Đội Kiểm lâm đặc nhiệm thông tin về cách nhận diện một số loài ngoại lai
Ông Nguyễn Văn Tiến, Đội trưởng Đội Kiểm lâm đặc nhiệm, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, thông tin về cách nhận diện một số loài ngoại lai. “Pháp luật đã quy định về việc kiểm soát sự xâm nhập, phát tán của các loài ngoại lai. Tùy tính chất, mức độ vi phạm, hành vi liên quan có thể bị xử phạt hành chính lên tới 1 tỷ đồng đối với cá nhân và 2 tỷ đồng đối với tổ chức; trường hợp nghiêm trọng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự với mức phạt tù lên đến 7 năm” – ông Tiến thông tin.

Các khóa sinh tích cực tham gia các hoạt động giao lưu, trao đổi, thảo luận nhiều nội dung về công tác bảo vệ môi trường và thực hành phóng sinh
Đội trưởng Đội Kiểm lâm đặc nhiệm cũng lưu ý một số loài ngoại lai phổ biến như ốc bươu vàng, rùa tai đỏ, cá dọn bể, tôm càng đỏ, cá rô phi đen, bèo tây, bèo tai chuột… Đây là những loài người dân cần nhận diện để tránh phóng sinh không đúng quy định, gây nguy cơ ảnh hưởng đến hệ sinh thái bản địa. Ông Tiến cũng khái quát 5 nguyên tắc cần ghi nhớ khi thực hành phóng sinh: “Đúng luật – Đúng loài – Đúng nơi – Đúng lúc – Đúng cách”.

Các bạn trẻ tham dự Hội nghị cũng đã cùng nhau cam kết thực hành bảo vệ môi trường, bảo vệ động vật hoang dã, đồng thời cùng nhau lan toả tinh thần phóng sinh có hiểu biết và trách nhiệm theo tinh thần phật giáo, góp phần bảo vệ đa dạng sinh học.

Cũng trong khuôn khổ chương trình, Thượng tọa Thích Đạo Thịnh và Ban tổ chức Hội nghị đã tổ chức lễ chú nguyện phóng sinh và thực hành phóng sinh tại hồ Đồng Mô (Hà Nội).
