Ngày 10/12/2025, tại Hà Nội, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm đã tiếp và làm việc với Đoàn công tác Cơ quan Lâm nghiệp Nhật Bản nhằm trao đổi về nhu cầu hợp tác và triển khai chương trình “Kỹ năng đặc định” trong lĩnh vực công nghiệp gỗ – một nội dung hợp tác mới được Nhật Bản mở cửa từ năm 2024.
Tham dự buổi làm việc, về phía Việt Nam có ông Nguyễn Văn Diện, Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm; đại diện các phòng chuyên môn của Cục; Trường Đại học Lâm nghiệp Việt Nam; Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam. Về phía Nhật Bản có ông Kiyoshi Suzuki, Trưởng bộ phận Công nghiệp gỗ, Phòng Công nghiệp gỗ, Cơ quan Lâm nghiệp Nhật Bản và ông Nobuhisa Seto, Tổng Giám đốc, Liên đoàn Hiệp hội Công nghiệp Gỗ Nhật Bản (JFWIA) cùng các thành viên đoàn công tác.
Theo thông tin phía đoàn công tác, hiện Nhật Bản đang thiếu hụt nghiêm trọng lao động có kỹ năng trong 16 lĩnh vực, trong đó công nghiệp gỗ được bổ sung vào tháng 10/2024. Dự kiến trong 5 năm tới, Nhật Bản sẽ tiếp nhận tối đa 5.000 lao động nước ngoài cho riêng ngành gỗ.
Việt Nam hiện là quốc gia có số lao động đang làm việc trong lĩnh vực gỗ tại Nhật Bản cao nhất, chiếm 38%. Người lao động không yêu cầu bằng cấp học thuật nhưng phải vượt qua kỳ thi kỹ năng và tiếng Nhật. Kỳ thi gồm 35 câu hỏi, tỉ lệ đỗ hiện đạt khoảng 50%.
Phía Nhật Bản cho biết đang xem xét tổ chức kỳ thi tại Việt Nam từ năm 2026 và mong muốn phối hợp với phía Việt Nam trong chuẩn bị nguồn nhân lực, tổ chức thi và kết nối doanh nghiệp tiếp nhận lao động.
Tại cuộc họp, các bên cũng đã trao đổi chi tiết về nội dung kỳ thi kỹ năng đặc định; tài liệu ôn tập (trong đó đã có bản tiếng Việt); quy định doanh nghiệp Nhật Bản phải tuân thủ khi tiếp nhận lao động nước ngoài; yêu cầu về an toàn lao động trong ngành chế biến gỗ – lĩnh vực có tỷ lệ tai nạn nghề nghiệp cao hơn nhiều ngành khác.
Phát biểu tại buổi làm việc, ông Nguyễn Văn Diện nhấn mạnh Nhật Bản luôn là đối tác quan trọng hàng đầu của Việt Nam, hợp tác lâm nghiệp Việt Nam – Nhật Bản luôn được duy trì thực chất, đặc biệt sau khi hai bên ký Bản ghi nhớ hợp tác (MOC) giai đoạn 2024 – 2029. Nhật Bản là một trong những đối tác quan trọng nhất của ngành lâm nghiệp Việt Nam, hỗ trợ mạnh mẽ về hoàn thiện chính sách, quản lý rừng bền vững, bảo tồn đa dạng sinh học, đào tạo nguồn nhân lực và phát triển chuỗi giá trị gỗ. Trong bối cảnh đó, việc Nhật Bản triển khai chương trình “kỹ năng đặc định” trong lĩnh vực công nghiệp gỗ mở ra cơ hội cho lao động Việt Nam cũng như doanh nghiệp chế biến gỗ hai nước.
Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Cục trưởng Nguyễn Văn Diện đề xuất một số nội dung hợp tác ưu tiên nhằm góp phần tạo thêm cơ hội nghề nghiệp cho lao động Việt Nam và nâng cao năng lực ngành gỗ của hai nước.
Thứ nhất là, phối hợp xây dựng khung tiêu chuẩn kỹ năng và yêu cầu nghề nghiệp cho lĩnh vực chế biến gỗ, tạo thuận lợi cho việc tiếp nhận lao động kỹ năng Việt Nam tại Nhật Bản.
Thứ hai là phát triển các chương trình đào tạo thực hành về chế biến gỗ, công nghệ gỗ và an toàn lao động; xem xét tổ chức tập huấn ngắn hạn với sự tham gia của doanh nghiệp Nhật Bản.
Thứ ba là tăng cường kết nối doanh nghiệp chế biến gỗ hai nước nhằm chia sẻ nhu cầu nhân lực, công nghệ và cơ hội đầu tư.
Thứ tư là thúc đẩy chia sẻ kinh nghiệm của Nhật Bản về quản lý chất lượng, tiêu chuẩn kỹ thuật và công nghệ tiên tiến; hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực đáp ứng thị trường Nhật Bản.
Thứ năm là mở rộng hợp tác đào tạo nguồn nhân lực trong lâm nghiệp, bao gồm các chương trình học bổng và trao đổi chuyên gia phù hợp với định hướng hợp tác nhân lực giữa hai nước.
Hai bên thống nhất tiếp tục phối hợp trong thời gian tới và thúc đẩy kết nối doanh nghiệp nhằm đảm bảo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu thực tiễn./.